▶ Η Αυτοδιοίκηση χρειάζεται πόρους, αρμοδιότητες, προσωπικό και όχι εκλογομαγειρέματα
 
📌Ομιλία στην Ολομέλεια της Βουλής, κατά τη διάρκεια της συζήτησης του σχεδίου νόμου «Εκλογή Δημοτικών και Περιφερειακών Αρχών» | Τρίτη 1/6/2021
 
📎 Κυρίες και κύριοι της κυβέρνησης, σας αναγνωρίζω μία συνέπεια, με βάση το περιεχόμενο του νόμου που σήμερα έχει έρθει στην Ολομέλεια. Ιδιαίτερα στον κ. Βορίδη, πιο πολύ από σας κ. Πέτσα. Είναι η συνέπεια της αντίληψης, που χαρακτηρίζει τον ίδιο και την παράταξή σας, για τη δημοκρατία. Μια δημοκρατία κουτσουρεμένη, ακρωτηριασμένη. Μια δημοκρατία, η οποία δεν αναγνωρίζει την ανάγκη αποτύπωσης των πραγματικών λαϊκών τοπικών συσχετισμών. Μια δημοκρατία η οποία παραβιάζει τη συνταγματική επιταγή για την ισοτιμία της ψήφου. Αυτό, στην ουσία, εισηγείστε σήμερα με τον πιο εκτρωματικό τρόπο: καταργώντας την απλή αναλογική.
Μας λέτε, «που ακούστηκε να αντιπροσωπεύονται μικρές ομάδες στα δημοτικά συμβούλια;». Μα, αυτό ποιος θα το κρίνει; Εσείς; Ο λαός το κρίνει. Αυτοί που ψηφίζουν κρίνουν, αν κάποιος έχει κάτι να πει για κάτι συγκεκριμένο στην τοπική κοινωνία. Αν θέλει να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός σχεδίου για την αντιμετώπιση των τοπικών προβλημάτων, ποιος θα το πει; Ο «εκλογομάγειρας» υπουργός; Διότι αυτό είναι πραγματικά «εκλογομαγειρείο». Είναι ένα αντιδημοκρατικό «εκλογομαγειρείο», αυτό που εισηγείστε σήμερα.
Ο κ. Βλάχος, ο οποίος πραγματικά είναι από τους ανθρώπους που χαίρεται κανείς να κάνει συζήτηση μαζί του και είναι έμπειρος κοινοβουλευτικός, είπε «μα που ακούστηκε η πρόταση για την απλή αναλογική;». Από την ΚΕΔΕ. Οι ομόφωνες αποφάσεις, μέχρι το 2000, των συνεδρίων της ΚΕΔΕ ήταν υπέρ της καθιέρωσης της απλής αναλογικής! Μετά μπήκαν άλλες προτεραιότητες. Πως τα ξεχνάτε αυτά;
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι μιλάτε στο όνομα, δήθεν, της κυβερνησιμότητας. Κυβερνησιμότητα, όμως, δεν είναι να υποκαταστήσουμε τα δημοτικά συμβούλια, που έχουν με βάση το Σύνταγμα τον αποφασιστικό χαρακτήρα και να δώσουμε τις αρμοδιότητές τους στο δήμαρχο. Δεν είναι κυβερνησιμότητα η ενός ανδρός αρχή. Σε καμιά περίπτωση. Ο δήμαρχος είναι εκτελεστικό όργανο. Ποιων; Των αποφάσεων του δημοτικού συμβουλίου.
Αυτές οι συσχετίσεις και παραλληλισμοί με την κεντρική πολιτική σκηνή, με τη Βουλή, είναι εντελώς λάθος και αγνοούν τις τοπικές συνθήκες. Αγνοούν τις ιδιαίτερες συνθήκες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Αυτό το οποίο κάνατε από την πρώτη μέρα που πήρατε την κυβέρνηση, ήταν πως θα τορπιλίσετε έναν νόμο ο οποίος δεν εφαρμόστηκε ποτέ. Τα περί κυβερνησιμότητας, λοιπόν, μπορεί να είναι εικασίες, διότι δεν αφήσατε να εφαρμοστεί ο συγκεκριμένος νόμος, με τις αλλαγές που κάνατε τον Αύγουστο. Και όχι μόνο κάνατε αλλαγές, αλλά προσπαθήσατε με κάθε τρόπο να υπονομεύσετε, τι; Αυτό που αποτελεί τον πυρήνα της λογικής της απλής αναλογικής, δηλαδή τη δυνατότητα των ευρύτερων δυνατών συγκλίσεων στη βάση προγραμματικών συναινέσεων και συμφωνιών, λέγοντας ότι ακόμα και αν χρειαστεί να συμπράξουν, να συνεργαστούν παρατάξεις, αυτό πρέπει να γίνει δια της ενσωμάτωσής τους. Δεν είναι συνεργασίες ισότιμες, ανάμεσα στις παρατάξεις που έχουν εκλεγεί στο δημοτικό συμβούλιο. Είναι υποχρεωμένες να ακυρώσουν την ψήφο και την εντολή που πήραν από τους πολίτες στην τοπική κοινωνία και να υποταχθούν στην παράταξη του δημάρχου. Δηλαδή προσπάθεια πλήρους υποταγής σε ένα δημαρχοκεντρικό, παλιό μοντέλο.
Έχασε, λοιπόν, η Αυτοδιοίκηση. Στο πλαίσιο της χαμένης διετίας της κυβέρνησής σας, έχασε και η Αυτοδιοίκηση.
Ακούσατε κ. υπουργέ και από δικούς σας βουλευτές, την κριτική για τις τοπικές κοινότητες. Ένα αποφασιστικό βήμα στο πλαίσιο της ενδοδημοτικής αποκέντρωσης. Κάτι που προσπάθησε να γίνει ανάχωμα στην υποβάθμιση της ζωής και της συμμετοχής στις μικρές κοινότητες, το πατάτε κάτω. Η ξεχωριστή κάλπη ήταν μια μεγάλη τομή. Μια μεγάλη τομή για τη λειτουργία της Αυτοδιοίκησης και την καταργείτε. Και λέτε ότι για να εκλεγείς στα τοπικά συμβούλια είσαι υποχρεωμένος να είσαι πάνω στο «άρμα» του δημάρχου. Το «άρμα» του δημάρχου μπορεί να εκλεγεί με το 43% συν μία ψήφο, αφού προηγουμένως έχει μπει η μπάρα του 3% και αφού μειώνετε και τον αριθμό των δημοτικών Συμβούλων, έτσι ώστε στην πράξη, η εισαγωγή στα δημοτικά συμβούλια να είναι στο 5 και στο 6 ακόμα και στο 7%. Και το λέτε δημοκρατία! Όχι, δεν είναι δημοκρατική αυτή η προσέγγιση, είναι βαθιά αντιδημοκρατική! Αυτοδιοίκηση, πρώτα απ’ όλα σημαίνει δημοκρατία και συμμετοχή. Γι’ αυτό σας ενοχλούν διατάξεις που υπήρξαν στον αντίποδα αυτής της πολιτικής, τα τοπικά δημοψηφίσματα.
Δεν ασχοληθήκατε με τίποτα άλλο, πέρα από μία χειρουργική παρέμβαση στο εκλογικό σύστημα. Αλήθεια, τι γίνεται με το θέμα των αρμοδιοτήτων; Μας δείξατε τι γίνεται με το θέμα των αρμοδιοτήτων. Ξέρετε πότε; Όταν βάλετε «ταφόπλακα» στο θέμα του επαναπροσδιορισμού των αρμοδιοτήτων ανάμεσα στις δύο βαθμούς Αυτοδιοίκησης και την Αποκεντρωμένη Διοίκηση. Ήταν η χαμένη ευκαιρία η Συνταγματική Αναθεώρηση και την χαρίσατε αυτή την ευκαιρία. Σε ποιους; Στους οπαδούς του βαθέος κράτους, γιατί για σας η Αυτοδιοίκηση πρέπει να είναι το ενεργούμενο, το μακρύ χέρι της Κεντρικής Διοίκησης. Αυτό κάνατε πάντοτε μεταπολιτευτικά σ’ αυτή τη χώρα, αυτό υπηρετείτε και τώρα.
Η Αυτοδιοίκηση θέλει πόρους, θέλει αρμοδιότητες. Εμείς εισαγάγαμε στον «Κλεισθένη» ρυθμίσεις περί κατηγοριοποίησης των δήμων, ανοίξαμε αυτό τον δρόμο. Σταματήσατε αυτή τη συζήτηση. Είπαμε ότι το θέμα των πόρων πρέπει να είναι προσαρμοσμένο στις ιδιαιτερότητες που μπορεί να έχουν οι ορεινοί δήμοι, οι νησιωτικοί δήμοι, οι αγροτικοί δήμοι, οι ημιαστικοί δήμοι. Σταμάτησε αυτή η συζήτηση. Κι εδώ μας λέτε για αντισυνταγματικές σκέψεις -που ελπίζω να μη τις φέρετε ποτέ- όπως η μεταφορά του ΕΝΦΙΑ στην Αυτοδιοίκηση. Πράγμα που σημαίνει περαιτέρω διεύρυνση των ανισοτήτων εντός της ελληνικής επικράτειας. Ανάμεσα στους δήμους που έχουν μεγάλο οικιστικό φορτίο, ακριβή γη και ακίνητα και στην περιφέρεια, η οποία θα στερείται πόρων επειδή δεν θα έχει τα αντίστοιχα ακίνητα και αντίστοιχα έσοδα.
Στον αντίποδα αυτής της πολιτικής, εμείς προωθήσαμε τη στήριξη της Αυτοδιοίκησης μέσα από τον μεγάλο διαγωνισμό για τις 9.500 εργαζόμενους στην καθαριότητα, της υπηρεσίας που εσείς θέλετε να ιδιωτικοποιήσετε, θέλοντας να μετατρέψετε τους δήμους σε Ανώνυμες Εταιρείες. Αυτό κάνετε και με τους Οργανισμούς που ιδρύετε τώρα. Εμείς προωθήσαμε εμβληματικές ρυθμίσεις, όπως
για τα μέτρα ατομικής προστασίας. Ήταν τότε που ο κ. Βορίδης, από αυτά τα έδρανα ειρωνευόταν την κυβέρνηση κι έλεγε «τι θα πει για τους συμβασιούχους μέτρα ατομικής προστασίας;» Του είχα πει τότε -και το θυμάμαι σαν τώρα, μου το είπαν και προχθές στο Αμαξοστάσιο του Δήμου της Αθήνας, που επισκέφθηκα- «Αλήθεια, ο κ. Βορίδης έχει πιάσει τον κάδο χωρίς γάντια; Χωρίς προστατευτικά μποτάκια; Χωρίς το γιλέκο, χωρίς γάλα το πρωί για να πίνουν οι εργαζόμενοι; Δεν το έχει κάνει, δεν το ξέρει αυτό». Αυτά είχατε καταψηφίσει τότε και αυτά όλα σήμερα τα έχετε βάλει στην άκρη.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι
Το κυριότερο απ’ όλα, που χαρακτηρίζει την μεγάλη σας αποτυχία στον τομέα της Αυτοδιοίκησης, ήταν η υπονόμευση για πάνω από ένα χρόνο του προγράμματος «ΦιλόΔημος». Ακυρώσατε έργα, βάλατε κάποια άλλα, επαναπροκηρύξατε δρομολογημένα έργα, αφήσατε έναν χρόνο χωρίς σύμβαση με την κεντρική ευρωπαϊκή τράπεζα, για να φέρετε μια υποδεέστερη και με ένα σύστημα ελεγχόμενο από τον υπουργό, έξω από τις αντικειμενικές διαδικασίες και από τις υπηρεσίες του υπουργείου Εσωτερικών. Γιατί; Για να κάνετε αυτό που γνωρίζετε καλά: την χειραγώγηση των τοπικών κοινωνιών. Γιατί είστε «μαυρογιαλούροι». Αυτά τα γνωρίζει πια, η ελληνική κοινωνία. Και τώρα μπορεί να συγκρίνει. Ποια ήταν η περίοδος της άνοιξης της Αυτοδιοίκησης, επί των ημερών της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, μέσα σε δύσκολες δημοσιονομικές συνθήκες, και τι την περιμένει τώρα.
Θα τα ακούσετε αυτά κ. υπουργέ και από τους δικούς σας ανθρώπους, ήδη τα σιγοψιθυρίζουν και δεν θα μπορέσετε να ανατρέψετε την προσπάθεια που γίνεται αυτή τη στιγμή για να γεννηθεί ένα πραγματικό, αυθεντικό, προοδευτικό, ριζοσπαστικό κίνημα μέσα στην Αυτοδιοίκηση.
Σας ευχαριστώ.